Eenzaamheid:

Wat is eenzaamheid?
Iedereen voelt zich weleens eenzaam of alleen. Wat is eenzaamheid precies?

Eenzaamheid:
Eenzaamheid is je niet verbonden voelen. Je ervaart een gemis aan een hechte, emotionele band met anderen. Of je hebt minder contact met andere mensen dan je wenst. Eenzaamheid gaat gepaard met kenmerken als negatieve gevoelens van leegte, verdriet, angst en zinloosheid en met lichamelijke of psychische klachten.

Persoonlijke ervaring:
Eenzaamheid is een persoonlijke ervaring. De een heeft meer betekenisvolle relaties of een groter sociaal netwerk nodig dan de ander. Anderen kunnen moeilijk van buitenaf zien of je je eenzaam voelt. Zij zien lang niet altijd dat je ontevreden bent over je contact met je partner, vrienden, familie of andere mensen. Dat je het moeilijk vindt om relaties te verbeteren. Of zelfs de moed hebt opgegeven. Dit maakt eenzaamheid zo moeilijk in te schatten. Het is iets wat je alleen zelf kunt voelen.

Eenzaamheid een probleem:
Iedereen voelt zich wel eens eenzaam. In veel gevallen verdwijnt dat eenzame gevoel vanzelf als je weer beter in je vel zit. Eenzaamheid is vooral een probleem voor mensen die het sterk of langdurig voelen. Dan kan een negatieve spiraal ontstaan.

“Eenzaamheid is het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan (kwaliteit van) bepaalde sociale relaties. Het kan zijn dat het aantal contacten dat men heeft met andere mensen geringer is dan men wenst. Het kan ook zijn dat de kwaliteit van de gerealiseerde relaties achterblijft bij de wensen.” Prof. De Jong Gierveld

Niet hetzelfde als alleen zijn:
Eenzaamheid is niet hetzelfde als alleen zijn – het kan wel samenvallen. Wanneer iemand geen of nauwelijks sociale contacten heeft, spreken we van sociaal isolement.

Sociaal fundament:
Sociale relaties met andere mensen zoals familieleden, vrienden en kennissen zijn belangrijke ‘hulpbronnen’ in het dagelijks leven. Ze vormen het ‘sociale fundament’ van elk mens en dragen bij aan het gevoel van een zinvol leven.

Soorten eenzaamheid:
Er bestaan verschillende soorten eenzaamheid. Afhankelijk van het ervaren gemis wordt gesproken van emotionele of sociale eenzaamheid. Soms komt het tegelijk voor.

Emotionele eenzaamheid:
Emotionele eenzaamheid treedt op als iemand een hechte, intieme band mist met één of meerdere personen. Meestal gaat het om de levenspartner. Er is een emotionele behoefte.

Sociale eenzaamheid:
Sociale eenzaamheid draait om minder contact hebben met andere mensen dan je wenst. Denk aan het missen van vrienden, kennissen of collega’s. Het sociaal netwerk schiet tekort. Er is een sociale behoefte.

Eenzaamheid bedreigt de volksgezondheid:
Eenzaamheid is een sluimerend proces en verergert als de cirkel niet doorbroken wordt. (Volksgezondheid en zorg: Eenzaamheid, 2012) Depressieve klachten en angststoornissen komen vaker voor bij eenzame mensen. Eenzaamheid is op alle fronten ongezond en leidt indirect – en in ernstige gevallen direct – tot zelfdoding. Minstens 17 % van de Nederlanders heeft last van ernstige eenzaamheid. Eenzaamheid verzwakt het afweersysteem. Iemand die zich eenzaam voelt, beweegt minder, eet ongezonder en rookt en drinkt meer, de bloeddruk is verhoogd, mensen zijn vatbaarder en genezen minder snel. Deze groep mensen komt doorgaans niet met de vraag: “Help mij van mijn eenzaamheid af”. Ze worden niet geholpen, of de hulp is gericht op iets anders. De onderliggende problemen van eenzaamheid blijven buiten beeld. Eenzaamheid maakt ongezond. Het zelfrespect en gevoel van eigenwaarde neemt af door gebrek aan sociale steun en positieve bevestiging. Naast deze 17% is nog eens 30% van de Nederlanders naar eigen zeggen te vaak eenzaam. Dit betekent dat er minder contacten zijn dan de oudere wenst te hebben. Het gaat hierbij om het missen van vrienden, kennissen of collega’s. Dit is wel minder dan het Flevolands en landelijk gemiddelde. Op 1 januari 2016 waren er 7494 65-plussers woonachtig in de Noordoostpolder.

Bron: GGD Flevoland (02-01-2020). Eenzaamheid. Geraadpleegd op 17-01-2020 via https://www.eengezonderflevoland.nl/mentaal-welbevinden/eenzaamheid/

“Overal ben ik welkom, en toch hoor ik nergens bij.”